شرط جزائی
( مدنی )شرطی است از شروط ضمن عقد ( ویا خارج ازعقد اصلی )که بموجب آن طرفین عقد میزان خسارت ناشی از عدم اجراء تعهد یا سوء اجراء تعهد را قبلا و بطور مقطوع معین میکنند و آن میزان ازخسارت را در اصطلاحات حقوقی کنونی ما وجه التزام نامند وجه التزام:
اولا- جاذشین خسارت است. پس موقعی باید آنرا بدهد که قانونآ بتوان او را ملزم بدادن خسارت کرد پس اگر فرس ماژر دربین باشد نباید وجه التزام بدهد. روی این اصل اگر مورد از موارد الزام متعهد متخلف بانجام تعهد باشد حق درخواست وجه التزام از او برای متعهد له وجود ندارد. و نیز متعهدله نمیتواند هم انجام تعهد را بخواهد وهم وجه التزام را.
ثانیآ- میزان خسارت مقطوع و مشخص است و وجه التزام بصورت غیر مشخص و غیر مقطوع صحیح نیست. دادگاه نمیتواند معتهد را به کمتر یا بیشتر ازآن بابت خسارت محکوم کند.( ماده 230 قا نون مدنی ایران )
ثالثأ- اگر متعهد قسمتی ازمورد تعهد را انجام داده باشد بهمان میزان از شرط جزائی (وجه التزام )کاسته میشود.
( رک. وجه التزام)
